Drukuj

Jaka jest rola wartości w życiu zawodowym?

Jaka jest rola wartości w życiu zawodowym?

PRACA I KARIERA

Praca stanowi niezwykle istotny element naszego życia. Warto więc dokładnie przemyśleć i zaplanować kolejne kroki naszej ścieżki zawodowej. Oprócz analizy mocnych oraz słabych stron warto bowiem określić nasze potrzeby, wartości oraz oczekiwania względem miejsca pracy.

Spis treści:

Czym są wartości?

Pojęcie „wartości” jest niezwykle mgliste i trudne do zdefiniowania. W kontekście kariery zawodowej możemy je określić jako rzeczy, w które pracownicy wierzą i którymi kierują się podczas wykonywania swoich obowiązków. To także czynniki, które wpływają na sposób interakcji z innymi osobami i często definiują rodzaj wyzwań, jakie podejmujemy na drodze zawodowego rozwoju.

Jaka jest rola wartości w życiu zawodowym?

Już podczas rozmowy kwalifikacyjnej możemy porozmawiać o naszych oczekiwaniach oraz tym, co jest dla nas istotne. Dzięki temu zwiększamy szansę na satysfakcję z przyszłej pracy. Wartości wyznawane przez pracowników mają też duże znaczenie w procesie ich motywowania.

Bardzo istotne jest uświadomienie sobie, czego oczekujemy od pracy i w jakim stopniu zawód ten koresponduje z tym, kim jesteśmy. Pierwszym krokiem, który możemy zrobić, jest zastanowienie się nad tym, co najbardziej lubimy robić i dlaczego.

Lista wartości zawodowych Edgara Scheina

Amerykański psycholog Edgar Schein twierdzi, że o wyborze rodzaju kariery decydują przede wszystkim nasze kompetencje, potrzeby oraz wyznawany przez nas system wartości. Na podstawie badań stworzył grupy kompetencji zawodowych, które nazwał kotwicami kariery, czyli swoistą listę wartości zawodowych. Wśród nich wyodrębnił takie cechy jak: profesjonalizm, przywództwo, autonomia i niezależność, bezpieczeństwo i stabilizacja, kreatywność i przedsiębiorczość, usługi i poświęcanie innym, wyzwanie, styl życia[1].

Rola wartości w życiu zawodowym

Profesjonalizm

Osoby należące do tej grupy rozkwitają, kiedy mogą rozwijać swoje umiejętności. Największą motywacją do pracy jest dla nich chęć bycia naprawdę dobrym w jakimś konkretnym obszarze. Ich celem jest stanie się ekspertem w swojej dziedzinie.

Przywództwo

W przeciwieństwie do grupy poprzedniej, osoby z silną motywacją przywództwa uważają, że specjalizacja może ograniczać ich możliwości. Nie chcą być ekspertami, ale ich zatrudniać. Podstawą motywacji osób wyznających takie wartości w życiu zawodowym jest możliwość przywództwa, kierowania ludźmi oraz odpowiedzialność i współpraca z innymi, tak by uzyskać sukces finansowy. Uwielbiają delegowanie zadań oraz rozwiązywanie problemów.

Autonomia i niezależność

Wartości te związane są ze swobodą, ustalaniem własnych reguł oraz własnych standardów. Osoby tego typu lubią kontrolować proces pracy od początku do końca. Nie poszukują stanowisk kierowniczych, ale nie chcą też być jedynie wykonawcami poleceń zwierzchników. Najlepiej sprawdzają się na stanowiskach samodzielnych specjalistów, niezależnych konsultantów, w prowadzeniu projektów czy pracy na kontrakcie.

Bezpieczeństwo i stabilizacja

Osoby z tej grupy wartości w życiu zawodowym preferują spokojne, stabilne i przewidywalne środowisko. Dobrze odnajdują się w organizacjach, w których zasady i oczekiwania są jasno określone. Unikają ryzyka w swojej pracy, najchętniej pracowałyby do emerytury u jednego pracodawcy.

Dla osób z tej grupy sam rodzaj pracy, którą wykonują, nie jest tak istotny, ważniejsze jest wynagrodzenie, dodatkowe benefity oraz przede wszystkim stabilność zatrudnienia.

Kreatywność i przedsiębiorczość

Ludzie z tej grupy wartości zawodowych są bardzo pomysłowi, kreatywni i energiczni. Ich środowisko pracy musi być dynamiczne, ponieważ szybko się nudzą. Są zwykle pozytywnie nastawieni do wszelkich zmian jako drogi podwyższania kwalifikacji oraz rozwoju. Większość osób wyznających tego rodzaju wartości w życiu zawodowym najlepiej odnajduje się we własnej firmie.

Usługi i poświęcenie dla innych

Największą wartością oraz motywacją do działania dla osób z tej grupy jest potrzeba służenia innym. Istotny jest cel, a nie praca sama w sobie.

Osoby z tej grupy dobrze odnajdują się w organizacjach non-profit oraz wszędzie tam, gdzie mają możliwość pomagania innym, chętnie angażują się w akcje społeczne, podejmują pracę jako wolontariusze.

Wyzwanie

Osoby lubiące wyzwania dobrze odnajdują się w środowisku stwarzającym okazję do walki i rywalizacji. Uwielbiają rozwiązywać problemy, postrzegają przeszkody nie jako trudności, ale możliwości. Często i chętnie zmieniają pracę, świetnie poradzą sobie na stanowiskach związanych ze sprzedażą, gdzie duży nacisk kładzie się na wyniki.

Styl życia

Dla osób z tej grupy wartości w życiu zawodowym bardzo istotny jest balans między pracą, rodziną a czasem wolnym. Pracują, żeby żyć, a nie żyją po to, by pracować. Szukają miejsc, w których atmosfera jest swobodna i otwarta i gdzie praca nie będzie wymagać od nich poświęcenia czasu przeznaczonego na życie prywatne. Często decydują się na niepełny etat, żeby mieć większą swobodę, a jednocześnie zapewniony stały dochód.

Wartości a praca

Odnalezienie tego, co nas najbardziej motywuje, na pewno ułatwi nami dalsze kroki w karierze. Dzięki temu łatwiej będzie nam określić, czy dane stanowisko będzie dopasowane do naszych potrzeb i wartości. Oczywiście potrzeby te mogą się zmieniać wraz z wiekiem, zmianą naszej sytuacji życiowej czy nabieranego doświadczenia zawodowego. Niemniej warto, bez względu na etap kariery poświęcić chwilę i zastanowić się, w co tak naprawdę wierzymy. Uwzględnienie tych aspektów w planowaniu dalszej ścieżki zawodowej pozwoli nam czerpać większą radość i satysfakcję z każdego kolejnego wyzwania.

 

[1] Schein E., Career dynamics: Matching individual and organizational needs, Addison–Wesley Publishing Company, Massachusetts 1978 [za:] Knopik T., Edukacja ku mądrości w doradztwie edukacyjno-zawodowym, „Prima Educatione” 2018, 2.

Odsłony: 376
(1 Vote)